1.800 Prim Günüyle Yaş Beklemeden Emeklilik Hakkı
Sosyal Güvenlik Mevzuatı’na göre belirli şartları sağlayan sigortalılar, yaş beklemeden emekli olabiliyor. Malulen emeklilik, engelli çocuğu olan annelere tanınan özel haklar ve 1999 öncesi sigortalılar için 3.600 günle emeklilik, erken maaş alma imkânı sunan en önemli düzenlemeler arasında yer alıyor.
Sosyal Güvenlik Kurumu mevzuatında yer alan bazı özel hükümler, çalışanlara yaş şartı aranmadan emeklilik yolunu açıyor. Bu haklar, özellikle sağlık sorunları yaşayanlar ve ailevi bakım yükümlülüğü bulunan sigortalılar için büyük önem taşıyor.
Malulen Emeklilikte Yaş Şartı Yok
Çalışma gücünün en az yüzde 60’ını kaybettiği, yetkili sağlık kurulu raporuyla tespit edilen sigortalılar malulen emeklilik hakkı elde edebiliyor. Bu kapsamda;
-
En az 10 yıl sigortalılık süresi
-
1.800 prim günü
şartlarının sağlanması yeterli kabul ediliyor. Yaş şartı aranmadığı için, ağır sağlık sorunları yaşayan sigortalılar erken emekli olabiliyor.
Eğer sağlık kurulu raporunda “başkasının sürekli bakımına muhtaç” ibaresi yer alıyorsa, 10 yıl sigortalılık şartı da ortadan kalkıyor. Bu durumda yalnızca 1.800 prim günü ile emeklilik hakkı doğuyor. Bu uygulama, mevzuattaki en önemli istisnalardan biri olarak değerlendiriliyor.
Engelli Çocuğu Olan Kadınlara Büyük Avantaj
Bakıma muhtaç engelli çocuğu bulunan kadın sigortalılar için erken emeklilikte özel bir düzenleme uygulanıyor. Buna göre;
-
Annenin çalıştığı sürenin dörtte biri prim günlerine ekleniyor
-
Aynı süre emeklilik yaşından düşülüyor
Bu sayede kadın çalışanlar hem daha az primle hem de daha erken yaşta emekli olabiliyor. Düzenleme; SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı kapsamındaki tüm kadın sigortalıları kapsıyor. SGK uzmanları, bu hakkın en az bilinen ancak en avantajlı düzenlemelerden biri olduğuna dikkat çekiyor.
1999 Öncesi Sigortalılara 3.600 Günle Emeklilik
8 Eylül 1999 tarihinden önce sigorta girişi bulunan çalışanlar için uygulanan bir diğer önemli hak ise 3.600 günle emeklilik imkânı. Bu kapsamda;
-
3.600 prim günü
-
49 yaş şartı
ile emeklilik mümkün oluyor. Normal emekliliğe kıyasla daha erken maaş bağlanmasını sağlayan bu düzenleme, uzun yıllar çalışmış ancak yaş şartına takılan sigortalılar için büyük avantaj sağlıyor.
1999 Sonrası Sigortalılarda Erken Emeklilik Daha Sınırlı
8 Eylül 1999 sonrası sigorta girişi olan çalışanlar için yaş şartı daha katı uygulanıyor. Bu grupta yer alan sigortalılar;
-
Malulen emeklilik
-
Engelli çocuğu olan annelere tanınan özel haklar
dışında, yaş şartını tamamlamadan emekli olamıyor. Kademeli veya istisnai erken emeklilik seçenekleri oldukça sınırlı tutuluyor.
Kimler Yaş Beklemeden Emekli Olabiliyor?
Mevcut mevzuata göre yaş şartı aranmadan emeklilik hakkı bulunan gruplar şöyle sıralanıyor:
-
En az %60 iş gücü kaybı olan ve 1.800 prim günü bulunan sigortalılar
-
Başkasının sürekli bakımına muhtaç raporu bulunanlar
-
Engelli çocuğu olan kadın çalışanlar
-
8 Eylül 1999 öncesi sigorta girişi olup 3.600 günü tamamlayanlar
Bu şartları taşıyan sigortalılar, yaş engeline takılmadan emeklilik hakkı elde edebiliyor. Uzmanlar, hak kaybı yaşanmaması için emeklilik planlaması yapılırken SGK kayıtlarının ve özel düzenlemelerin mutlaka detaylı şekilde incelenmesi gerektiğini vurguluyor.